Tebliğler Dergisi - Şubat 2005 -Sayı: 2569 –Karar Tarihi: 21.12.2004
Millî Eğitim Bakanlığı
İlköğretim ve Orta Öğretim Kurumları
Sosyal Etkinlikler Yönetmeliği
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
Madde 1- Bu Yönetmeliğin amacı, resmî, özel ilköğretim ve orta öğretimde ders
programlarının yanında öğrencide kendine güven ve sorumluluk duygusu geliştirmeye,
yeni ilgi alanları ve beceriler oluşturmaya yönelik bilimsel, sosyal, kültürel, sanatsal ve
sportif alanlarda öğrenci kulübü ile toplum hizmeti çalışmalarıyla ilgili iş ve işlemleri
düzenlemektir.
Kapsam
Madde 2- Bu Yönetmelik, resmî, özel ilköğretim ve orta öğretim kurumlarında,
bilimsel, sosyal, kültürel, sanatsal ve sportif alanlarda yapılacak etkinliklerle törenler ve
diğer çalışmaların düzenlenip yürütülmesiyle ilgili esasları kapsar.
Dayanak
Madde 3- Bu Yönetmelik, 14/06/1973 tarihli ve 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanununun
62 nci maddesi, 30/04/1992 tarihli ve 3797 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilât
ve Görevleri Hakkında Kanunun 2 nci maddesi, 05/06/1961 tarihli ve 222 sayılı İlköğretim
ve Eğitim Kanununun 11 inci maddesi, 05/06/1986 tarihli 3308 sayılı Meslekî Eğitim
Kanununun 11 inci maddesi ile 08/06/1965 tarihli ve 625 sayılı Özel Öğretim Kurumları
Kanununun 2 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4- Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık : Millî Eğitim Bakanlığını,
b) Bakan : Millî Eğitim Bakanını,
c) Kurum : Resmî, özel ilköğretim ve orta öğretim kurumları ile diğer
yaygın eğitim kurumlarını,
d) Müdür : Resmî, özel ilköğretim ve orta öğretim ile yaygın eğitim
kurumu müdürlerini,
e) Sosyal Etkinlik : Öğrenci kulübü ve toplum hizmeti çalışmalarını,
f) Öğrenci Kulübü : Öğrencilerin öğrenimleri boyunca bilimsel, sosyal,
kültürel, sanatsal ve sportif alanlarda okul içi ve okul dışı etkinliklerde bulunmalarını
sağlamak amacıyla oluşturulan grubu,
g) Toplum Hizmeti : Öğrencilerin, yaş ve bilgi seviyesine uygun olarak her
türlü toplum ve çevre sorunlarının çözümüne katkı sağlamak amacıyla yapacakları
çalışmaları,
Şubat 2005-2569 Millî Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi
83
h) Danışman Öğretmen: Öğrenci kulübü ve toplum hizmeti çalışmalarının
rehberlik, danışmanlık ve gözetim görevini yürüten öğretmeni veya öğretmenleri,
ı) Gönüllü Veli: Öğrenci kulübü ve toplum hizmeti çalışmalarına katkı sağlayan
veli veya velileri,
j) Sosyal Etkinlikler Kurulu : Sosyal etkinlikler kapsamındaki öğrenci kulübü ve
toplum hizmeti faaliyetlerini koordine etmek amacıyla oluşturulan kurulu
ifade eder.
Sosyal Etkinliklerin Amacı
Madde 5- Sosyal etkinliklerin amacı, Türk Millî Eğitiminin genel amaç ve temel
ilkelerine uygun olarak; öğrencilerin Atatürk İlke ve İnkılâplarına, Anayasanın
başlangıcında ifadesini bulan Atatürk milliyetçiliğine bağlı yurttaşlar olarak yetişmelerine,
yeteneklerini geliştirerek gerekli donanımı kazanmalarına katkıda bulunmaktır.
Bu amaçla öğrencilere;
a) İnsan haklarına ve demokrasi ilkelerine saygı duyabilme,
b) Kendini tanıyabilme, bireysel hedeflerini belirleyebilme, yeteneklerini
geliştirebilme, bunları kendisinin ve toplumun yararına kullanabilme,
c) Çevreyi koruma bilinciyle hareket edebilme,
d) Kendine ve çevresindekilere güven duyabilme,
e) Plânlı çalışma alışkanlığı edinebilme, serbest zamanlarını etkin ve verimli
değerlendirebilme,
f) Girişimci olabilme ve bunu başarı ile sürdürebilme, yeni durum ve
ortamlara uyabilme,
g) Savurganlığı önleme ve tutumlu olabilme,
h) Bireysel farklılıklara saygılı olabilme; farklı görüş, düşünce, inanç,
anlayış ve kültürel değerleri hoşgörü ile karşılayabilme,
ı) Aldığı görevi istekle yapabilme, sorumluluk alabilme,
j) Bireysel olarak veya başkalarıyla iş birliği içinde çevresindeki toplumsal sorunlarla
ilgilenebilme ve bunların çözümüne katkı sağlayacak nitelikte projeler geliştirebilme ve
uygulayabilme,
k) Grupça yapılan görevleri tamamlamak için istekle çalışabilme ve gruba karşı
sorumluluk duyabilme
gibi tutum, davranış ve becerilerin kazandırılmasına çalışılır.
İlkeler
Madde 6- Öğrenci kulübü ve toplum hizmeti çalışmalarında katılımcılık, plânlılık,
süreklilik, üretkenlik, gönüllülük ve iş birliği temel ilkedir.
Bu ilkeler doğrultusunda;
a) İlköğretim ve orta öğretimde öğrenci kulübü ve toplum hizmeti
çalışmalarının, öğrencilerin gelişim seviyesine göre belirlenmesine,
b) Çevresine duyarlı ve liderlik özelliklerine sahip bireyler olarak
yetişmelerine, ilgi ve istidatlarını geliştirmelerine,
Millî Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi Şubat 2005-2569
84
c) Demokratik yurttaşlık bilincini geliştirebilecek eğitim uygulamalarının,
hayatın tüm alanlarına yayılarak yapılacak çalışmaların okul içi ve okul dışı etkinlikleri
içermesine,
d) Öğrencilerin toplumsal hayata, sorunların çözümüne, yerel düzeyde
katılımına ve yöneltici projeler hazırlamaya özendirilmesine,
e) Her bireyin topluma katkı sağlayabileceği göz önüne alınarak tüm
etkinliklerde geniş katılımın sağlanmasına,
f) Öğrencilerin yönlendirilmelerine ve kariyer gelişimlerinin desteklenmesine,
g) Sosyal etkinlik çalışmalarının planlanması ve yürütülmesinde
öğrencilerin ilgi, istek, yetenek ve ihtiyaçları ile çevrenin imkân ve şartlarının göz önünde
tutulmasına,
h) Etkinliklerde verimi sağlamak için okul ve halk eğitim merkezlerinde
oluşturulan öğrenci kulüpleri arasında ortak çalışmalar yapılmasına ve bunların
imkânlarından yararlanılmasına,
ı) Çalışmaların daha çok ders dışı zamanları kapsayacak ve değerlendirecek
şekilde planlanıp uygulanabilmesine,
j) Ders programlarının göz önünde bulundurularak desteklenmesine,
k) Yurt içinde veya yurt dışında bulunan okullardaki öğrenciler ile ortak çalışmalar
yapmalarına,
l) Engelli öğrencilerin öğrenci kulübü ve toplum hizmeti çalışmalarına ilgi ve istekleri
doğrultusunda etkin olarak katılabilmeleri için gerekli ortam ve şartların sağlanmasına,
m) Sosyal etkinlik çalışmalarının danışman öğretmenlerin gözetiminde
kulüp üyesi öğrencilerle planlanıp yürütülmesine,
n) Çalışmalarda resmî, özel sivil toplum kurum ve kuruluşlarıyla öğrenci ve veli iş
birliğinin sağlanmasına,
o) Sosyal etkinliklerle öğrencilerin estetik, etik ve duygusal yönden gelişmelerinin
sağlanmasına
özen gösterilir.
Esaslar
Madde 7- Sosyal etkinlik çalışmaları aşağıda belirtilen esaslar çerçevesinde yapılır;
a) Danışman öğretmenler, ilgi, istek ve yetenekleri doğrultusunda ders yılı
başında yapılan öğretmenler kurulunda belirlenir. Gerektiğinde bir öğrenci kulübüne
veya toplum hizmeti çalışmasına birden fazla öğretmen görevlendirilebileceği gibi bir
öğretmene birden fazla öğrenci kulübü veya toplum hizmeti çalışmasında da görev
verilebilir. Ders yılı içinde kurulması istenen öğrenci kulüplerine de danışman
öğretmenler ilgi, istek ve yetenekleri doğrultusunda okul müdürünce görevlendirilir.
b) Sosyal etkinlikler, okul yönetimi ve velilerin iş birliği ile okul içi ve okul dışı
imkânlardan yararlanılarak öğrenci kulüpleri ve toplum hizmeti kapsamında yürütülür.
c) Proje önerileri, çevrede bulunan sivil toplum kuruluşları ile kişi veya diğer kurum
ve kuruluşlara götürülerek katkıları istenebilir.
Şubat 2005-2569 Millî Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi
85
d) Danışman öğretmen okul dışından sağlanacak desteklerle ilgili olarak sosyal
etkinlikler kurulunu bilgilendirir ve okul müdürünün olurunu alır.
e) Sınıf öğretmenleri ile sınıf/şube rehber öğretmenlerinin yanında gönüllü veliler
de sosyal etkinlikler çalışmalarına katılarak öğrencilere yardım ve rehberlikte bulunurlar.
f) Sosyal etkinlikler kapsamında yapılan çalışmalarla ilgili giderler, okul-aile birliklerince
veya projeye destek veren kurum/kuruluşlarca sağlanır.
g) Öğrencilerin sosyal etkinlikler kapsamında yapacakları çalışmaları sonuçlandırıp
sonuçlandırmadığı, karnelerde düzenlenecek “Sosyal Etkinlik” bölümüne
“TAMAMLANDI”, “TAMAMLANMADI” şeklinde yazılarak gösterilir.
h) Sosyal etkinlikler; öğrenci, sınıf öğretmeni, sınıf/şube rehber öğretmeni tarafından
Sosyal Etkinlikler Öğrenci Değerlendirme Formu (EK-7) ve Sosyal Etkinlikler Danışman
Öğretmen Değerlendirme Formu (EK-8) na göre değerlendirilir. Bu
değerlendirmenin sonucu öğrenci dosyasındaki ilgili bölüme işlenir.
ı) Çalışmalar için Sosyal Etkinlikler Yıllık Çalışma Planı (EK-3) veya Sosyal
Etkinlikler Proje Öneri Formundan (EK-4) hangisinin düzenleneceğine bu çalışmalarda
görev alan öğrencilerle danışman öğretmenler birlikte karar verir. Çalışmaların
projelendirilmesi hâlinde Sosyal Etkinlikler Proje Öneri Formunun yanı sıra, Sosyal
Etkinlikler Proje Uygulama Takvimi (EK-6) hazırlanır ve çalışmaların sonunda Sosyal
Etkinlikler Proje Sonuç Raporu (EK-5) düzenlenir. Tüm çalışmalar, sosyal etkinlikler
kurulu ve okul müdürlüğünce onaylandıktan sonra uygulamaya konulur.
Sosyal Etkinlikler Kurulu
Madde 8- Sosyal etkinlikler kurulu, müdürün görevlendireceği bir müdür
yardımcısının başkanlığında danışman öğretmenlerin aralarından seçecekleri bir
danışman öğretmen, kulüp temsilcilerinin aralarından seçecekleri üç öğrenci ile okul-aile
birliğini temsilen iki veliden oluşur.
Kurul, kulüp ve toplum hizmeti kapsamındaki etkinliklerin verimli bir şekilde
yürütülmesi için danışman öğretmenler, öğrenciler, gönüllü veliler ve diğer öğretmenlerle
iş birliği içinde çalışmaları koordine eder. Okul dışı etkinliklerde ilgili birimlerle iş birliği
yaparak bu çalışmaların yürütülmesi için gerekli tedbirleri alır.
Gönüllü Velilerin Belirlenmesi
Madde 9- Öğretim yılı başındaki okul-aile birliği toplantısında, gönüllü velilerin görev
ve sorumluluklarının tanıtımından sonra, öğrencilerin sosyal etkinlik çalışmalarına
yardımcı olacak gönüllü velilerin seçimi yapılır. Aynı toplantıda Gönüllü Veli Başvuru
Formları (EK-10) dağıtılır ve bu formların doldurularak daha sonra kurulacak olan sosyal
etkinlikler kuruluna teslim edilmesi istenir.
Naklen gelen öğrencilerin velilerinin de Kurulca uygun görüldüğü takdirde sosyal
etkinlik çalışmalarına katılması sağlanır.
Veli olmadığı hâlde bu çalışmalara gönüllü olarak katılmak isteyenlerin de Gönüllü
Veli Formunu doldurarak okula başvurusu istenir. Uygun görülmesi hâlinde gönüllü veli
olarak çalışmaları sağlanır.
Millî Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi Şubat 2005-2569
86
İKİNCİ BÖLÜM
Kulüpler ve Çalışma Esasları
Öğrenci Kulübü
Madde 10- Okul açıldıktan ve sınıf temsilcileri seçildikten sonra en kısa sürede;
sınıf temsilcileri ile okul yöneticilerinin ve öğretmenlerin katılacağı toplantıda kurumun
türüne, seviyesine, imkân ve şartlarına; çevrenin ekonomik, sosyal, kültürel ve coğrafi
özelliklerine göre (EK-1) de yer verilen öğrenci kulüplerinden gerekli görülenlerine ya da
öğrencilerin istekleri doğrultusunda farklı kulüplerin kurulmasına karar verilir.
Ayrıca kulüplerin oluşturulması sırasında aşağıdaki alanlar da göz önünde
bulundurularak;
a) Zekâ oyunları (satranç, bilardo gibi),
b) Aileye ve çevreye ekonomik katkıda bulunma (ipek böceği, mantar, kümes
hayvanı yetiştirmek, halı, kilim, kumaş dokumak, turist rehberliği yapmak gibi),
c) Millî ve insanî değerleri tanıma ve tanıtma (eski eserleri, yazma kitap ve
levhaları toplamak, ören yerlerini incelemek, millî folklor ürünlerini araştırmak, öğrenmek
ve derlemek)
amaçlı öğrenci kulüpleri de kurulabilir.
Konuları birbirine yakın olan kulüpler ayrı ayrı kurulabileceği gibi birleştirilerek de
yeni öğrenci kulüpleri oluşturulabilir.
Öğrenci Kulübü Çalışma Esasları
Madde 11- Öğrenci kulübü çalışmalarının yürütülmesinde aşağıdaki hususlara
uyulur;
a) Öğrenci kulübü ile ilgili işlerin planlanması, yürütülmesi öğrencilerce yapılır.
b) Sınıf öğretmenleri ile sınıf/şube rehber öğretmenleri, belirlenen öğrenci
kulüplerinin tanıtımını, amaçlarını, çalışma esaslarını, öğrencilere kulübü seçmeden
önce açıklar.
c) Öğrencilerin ilgi duydukları en az bir öğrenci kulübüne üye olmaları esastır.
Her öğrenci, bir öğrenci kulübü üyesi olmakla birlikte, isterse sınıf öğretmeni ve
sınıf/şube rehber öğretmeninin bilgisinde diğer bir öğrenci kulübüne ve etkinliklerine de
katılabilir. Bu çalışmaların koordinasyonu sosyal etkinlikler kurulunca sağlanır.
d) Sınıf öğretmeni ile sınıf/şube rehber öğretmenleri, sınıflarında oluşturulan
öğrenci listesinin bir örneğini danışman öğretmene, bir örneğini de okul yönetimine verir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Toplum Hizmeti ve Çalışma Esasları
Toplum Hizmeti
Madde 12- Öğrencilerin; ailesine, çevreye ve topluma duyarlı, gönüllü çalışma
bilincine sahip, sorun çözen ve çözüm üreten, resmî, özel, sivil toplum kurum ve
kuruluşları ile iş birliği içinde çalışma becerilerini geliştirmiş birer fert olarak yetişmeleri
için toplum hizmeti çalışmalarına yer verilir.
Toplum hizmeti çalışmaları, öğrencilerin yaş ve bilgi seviyelerine uygun öğrenci
kulübü çalışmaları kapsamında, ayrı olarak veya bireysel olarak ya da grupla
hazırlanacak çalışma plânlarına ve projelere göre yaptırılır.
Şubat 2005-2569 Millî Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi
87
Toplum hizmeti;
a) Velilerin okulla iş birliğini artırmaya yönelik çalışmalar yapmak,
b) Okulu ve çevresinin güzelleştirilmesi, bakım ve onarımının yaptırılması yönünde
çalışmalar yapmak,
c) Kendi okulunun veya imkânları yetersiz diğer okulların kitap, araç-gereç ve
ihtiyaçlarını gidermek için kampanyalar düzenlemek,
d) Alt ve diğer sınıflardaki öğrencilerin ders, ödev ve proje çalışmalarına yardımcı
olmak,
e) Toplumda Türkçe’yi doğru, güzel, etkili kullanma bilincini geliştirme ve kitap
okuma alışkanlığını kazandırmaya yönelik çalışmalar yapmak,
f) Çevreyi korumak, güzelleştirmek, parklar oluşturmak, tarihî ve kültürel
değerlerimizi korumak ve yaşatmak için çalışmalarda bulunmak,
g) Toplum kurallarına uyulması için öğrencileri ve halkı bilinçlendirme çalışmaları
yapmak,
h) Trafik kurallarına uyulması için öğrencileri ve halkı bilinçlendirme çalışmaları
yapmak,
ı) Okul bahçesini, çevreyi, boş arazi ve alanları ağaçlandırmak, erozyonla mücadele
etmek, yok olmaya yüz tutmuş bitki türlerini korumak ve yetiştirmek için çalışmalar
yapmak,
j) İhtiyaç sahibi insanlara yardımcı olmak,
k) Çevrelerindeki yaşlı ve bakıma muhtaç insanlara günlük işlerinde yardımcı
olmak,
l) Huzur evlerinde ve çocuk yuvalarındaki insanların hayatlarını kolaylaştırıcı,
onların toplumla kaynaşmalarını sağlayıcı çalışmalar yapmak,
m) Kimsesiz, engelli ve sokakta yaşayan çocuklara yardımcı olmak,
n) Sosyal hizmet amaçlı sivil toplum kuruluşlarının çalışmalarına destek sağlamak
gibi etkinlikleri kapsar.
Toplum Hizmeti Çalışma Esasları
Madde 13- Toplum hizmeti çalışmalarında aşağıda belirtilen hususlar esas alınır.
a) Öğrenciler, bireysel olarak veya grup hâlinde yapacakları toplum hizmeti
çalışmalarına Sosyal Etkinlikler Yıllık Çalışma Planı veya Sosyal Etkinlikler Proje Öneri
Formunu hazırlayıp danışman öğretmenlerine onaylattıktan sonra başlarlar. Projelerini
tamamladıklarında Sosyal Etkinlikler Proje Sonuç Raporunu danışman öğretmene
verirler.
b) Öğrenci kulübü çalışmaları kapsamında yapılacak toplum hizmeti çalışmaları da
kulüp çalışmaları kapsamında hazırlanacak Sosyal Etkinlikler Yıllık Çalışma Planı veya
Sosyal Etkinlikler Proje Öneri Formunda belirtilir, gerekli onaylar alındıktan sonra
uygulamaya konur.
c) Öğrenciler, ilköğretim kurumlarının 1 inci, 2 nci ve 3 üncü sınıflarında yılda 15
saat, 4-8 inci sınıflarında 20 saat; orta öğretim kurumlarının tüm sınıflarında 25 saat
olmak üzere toplum hizmeti çalışmalarına katılırlar.
d) Öğrencinin seçtiği toplum hizmeti çalışmaları sonucunda velisinin izni alınır
(EK-11).
e) Öğrenci kulübü kapsamında yapılacak toplum hizmeti çalışmalarında halk eğitim
merkezleriyle diğer kurum ve kuruluşlar arasında iş birliği yapılarak bunların
imkânlarından yararlanılır.
Millî Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi Şubat 2005-2569
88
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Sosyal Etkinlikler ile İlgili Görevler
Müdürün Görevleri
Madde 14- Müdür, sosyal etkinliklerin mevzuata uygun ve verimli olarak
yürütülmesinden sorumludur. Müdür, gerekli gördüğü durumlarda görevlendireceği
müdür yardımcılarına veya öğretmenlere yazılı olarak yetki ve sorumluluk verebilir.
Müdür;
a) Velilere gerekli duyuruları yapar ve onları çalışmalara katılmaya teşvik eder.
b) Okulun eğitim-öğretime açılışının 3 üncü haftasında öğrenci kulüp ve toplum
hizmeti çalışmalarını başlatır.
c) Danışman öğretmen ve gönüllü velilere rehberlik yapar, gerektiğinde
yazışmaları koordine eder.
d) Öğrenci kulübü çalışma planları ile proje önerilerini onaylar.
Danışman Öğretmenin Görevleri
Madde 15- Danışman öğretmen;
a) Kulübün öğrenci sayısını liste hâlinde sosyal etkinlikler kuruluna bildirir.
b) Çalışmalarda öğrencileri, yaratıcı ve özgün fikirler üretmeye teşvik eder.
c) Çalışmaların genel gözetim ve rehberliğini sağlar.
d) Çalışmaların seyrini takip ederek sonucu, sosyal etkinlikler kuruluna bildirir.
e) Kulüp çalışmaları ile ilgili yazışmaları koordine eder.
f) Sosyal Etkinlikler Yıllık Çalışma Planı, Sosyal Etkinlikler Proje Uygulama Takvimi,
Sosyal Etkinlikler Öğrenci Değerlendirme Formu, Sosyal Etkinlikler Proje Öneri Formu ve
Sosyal Etkinlikler Proje Sonuç Raporunun hazırlanmasına rehberlik eder.
g) Yapılacak tüm çalışmalarda öğrencilerin duygu ve düşüncelerini
etkilemeksizin yazım kuralları ve benzeri konularda yardımcı olur.
h) Kulüpteki öğrenciler ile toplanır, onları yönlendirir ve yapılan çalışmaları
değerlendirir.
ı) Okul müdürüne karşı sorumludur.
Sınıf Öğretmenleri ile Sınıf/Şube Rehber Öğretmenlerinin Görevleri
Madde 16- Sınıf öğretmenleri ile sınıf/şube rehber öğretmenlerinin görevleri
şunlardır;
a) Öğretmenler, kurulca belirlenen kulüplerin amaçları ve çalışmaları hakkında
öğrencileri bilgilendirir.
b) Öğrencilerin ilgi ve isteklerine göre belirlenen kulüplere göre üye olmalarını
sağlar.
c) Kulüplere öğrenci seçiminde danışman öğretmenle iş birliği yapar.
d) Sınıflarda oluşturulan öğrenci listelerinin bir örneğini danışman öğretmene bir
örneğini de okul yönetimine verir.
e) Okulda ve çevrede yapabilecekleri toplum hizmetlerini öğrencilere tanıtır.
f) Öğrencileri ilgi, istek ve yetenekleri doğrultusunda toplum hizmeti çalışmalarına
yönlendirir. Bu çalışmalarda öğrencilere rehberlik ve danışmanlık yapar.
Şubat 2005-2569 Millî Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi
89
g) Kulüp çalışmaları ve toplum hizmetleri ile ilgili projenin hazırlanmasında ve
uygulanmasında öğrencilere rehberlik yapar.
h) Projenin uygulama aşamalarında öğrenci velisiyle iş birliği içinde bulunur.
ı) Projenin uygulama aşamalarında çalışmaları izler, görülebilecek eksikliklerin
giderilmesi için gerekli tedbirleri alır.
j) Çalışmaların sonucunda projeyi değerlendirerek öğrenci değerlendirme formu ile
sonucunu gizlilikle okul yönetimine bildirir.
Gönüllü Velinin Görevleri
Madde 17- Gönüllü veli;
a) Proje önerilerinin hazırlanmasında ve proje uygulanması sırasında sınıf
öğretmenleri ile sınıf/şube rehber öğretmenlerine yardımcı olur.
b) Etkinliklerin, bireysel veya gruplar hâlinde yapılmasına katkı sağlar.
c) Okul dışı çalışmalarında öğrencilere yardımcı olur.
d) Gerektiğinde çalışmalara maddî destek sağlar.
Ayrıca, “Gönüllü Veliler Hangi İşleri Yapabilir”de belirtilen işleri de yapabilirler
(EK-9).
Öğrenci Kulübü Temsilcisinin Görevleri
Madde 18- Temsilci;
a) Öğrencilerle birlikte yıllık çalışma planlarının hazırlanmasını sağlar ve
onaylanması için danışman öğretmene verir.
b) Yapılacak faaliyetlerle ilgili görev paylaşımını ve görev dağılımını danışman
öğretmene bildirir.
c) Yapılan çalışmalar hakkında danışman öğretmeni bilgilendirir.
d) Kulüp üyelerinin belirli zamanlarda toplanmasını sağlar.
e) Kulüp çalışmalarıyla ilgili yazışmaları yapar ve dosyalanmasını sağlar.
f) Kulüp üyelerince yapılacak proje çalışmalarında koordineyi sağlar.
Öğrencilerin Görevleri
Madde 19- Öğrenciler;
a) En az bir öğrenci kulübüne üye olur ve en az bir toplum hizmeti yapar.
b) Toplantı ve çalışmalara düzenli olarak katılırlar.
c) Toplum hizmeti çalışmalarını düzenli olarak kaydeder, çalışmalarında
kendilerine rehberlik ve danışmanlık yapan öğretmene her hafta imzalatır.
d) Proje çalışmalarında yapacakları değişiklikleri, sınıf öğretmeni ile sınıf/şube
rehber öğretmenine bildirir.
e) Kendisi ile ilgili doldurması gereken formları zamanında danışman öğretmene
verir.
f) Okul dışında yaptıkları etkinliklerde okulunu en iyi biçimde temsil etmeye çalışır.
Millî Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi Şubat 2005-2569
90
BEŞİNCİ BÖLÜM
Diğer Sosyal Etkinlikler
Diğer Etkinlikler
Madde 20- Sosyal etkinlikler kapsamında aşağıdaki faaliyetlerde de bulunulabilir.
Bu faaliyetlere okul yönetimi ve öğretmenlerin yanında kulüplerde görev alan öğrencilerin
aktif katılımı ve bu çalışmaların öğrencilerce planlaması sağlanır.
Okulda;
a) Geziler,
b) Yarışmalar,
c) Beden eğitimi, izcilik, müzik ve halk oyunları çalışmaları,
d) Yayınlar,
e) Gösteriler,
f) Tiyatro çalışmaları,
g) Defile, sergi ve kermes
gibi çalışmalarla çeşitli etkinlikler düzenlenebilir.
Geziler
Madde 21- Sosyal etkinlikler kapsamında yakın çevre, yurt içi ve yurt dışına
inceleme veya ziyaret amaçlı geziler düzenlenebilir. Bu geziler, hazırlanacak gezi
plânına göre yapılır.
Bu konuda aşağıdaki hususlara uyulur;
a) Herhangi bir dersle ilgili olarak veya sosyal etkinlikler kapsamında çalışma
programlarında gösterilen konularla ilgili olarak geziler düzenlenir. Ders öğretmenleri
veya danışman öğretmenler, gezi planlarını en az 15 gün önce okul müdürüne verirler.
b) Okul müdürü, geziye katılacak öğrenci velilerinin yazılı izninin alınması şartıyla
uygun gördüğü takdirde gezi planını onaylar.
c) Okul müdürü, uygun gördüğü gezilerle ilgili yazıyı en az 7 gün önce bağlı
bulunduğu yerin mülkî amirine bilgi verilmek üzere il/ilçe millî eğitim müdürlüğüne
gönderir.
d) Bilgi yazısında, gezilere katılacak yönetici, öğretmen, öğrenci ve veli isimleri ile
gezi planı yer alır.
e) Gezilerde 40 öğrenciye kadar bir yönetici ve en az bir gözetici öğretmen ile
gerektiğinde gönüllü veli görevlendirilir. İmkânları yetersiz öğrencilerin gezi giderleri,
okul-aile birliğince karşılanır.
f) Geziler, eğitim-öğretimi aksatmayacak şekilde düzenlenir.
Yarışmalar
Madde 22- Sosyal etkinlikler ve diğer ders faaliyetleri kapsamında öğrencilerin ilgi
ve yeteneklerini geliştirmelerine, kendilerine güven duyabilmelerine, sosyal ilişkilerde
anlayışlı ve saygılı olabilmelerine, bilimsel düşünce ve inceleme alışkanlığı
kazanabilmelerine imkân sağlamak amacıyla çeşitli yarışmalar düzenlenir.
Şubat 2005-2569 Millî Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi
91
Bu konuda aşağıdaki hususlar göz önünde bulundurulur;
a) Yarışma konuları, sınıfın düzeyine ve programlara uygun olarak belirlenir.
b) Bu Yönetmelikte belirtilen konularda veya inceleme, kompozisyon, şiir,
hikâye, resim, müzik, spor, proje, bilgisayar, halk oyunları ve benzeri alanlarda en az bir
yarışma düzenlenir.
c) Yarışmalar, sınıf içi, okul içi, okullar arası ve yurt içi düzenlenebileceği gibi
uluslararasında da düzenlenebilir.
d) Okul ve sınıf içi yarışmalar ile ilgili esaslar ve yarışma konuları, okul müdürünün
veya görevlendireceği müdür yardımcısının başkanlığında ilgili kulüp danışman
öğretmenlerinden ve temsilcilerinden oluşturulan komisyonca; okullar arası yarışma
konuları ile yarışma esasları ise il/ilçe millî eğitim müdürlüklerince oluşturulan komisyonca
belirlenir.
e) Bakanlık dışında kalan kurum ve kuruluşlarca düzenlenecek il düzeyindeki
yarışmalara katılım Valiliğin, yurt çapındaki yarışmalar ise Bakanlığın izni ile
gerçekleştirilir.
f) Okul ve sınıf içi yarışmaların değerlendirilmesi, bu yarışmalar için oluşturulan
komisyonca, okullar arası yarışmaların değerlendirilmesi ise bu yarışmalar için
oluşturulan komisyonca yapılır. Okul içi yarışmalarda yarışmaya katılan sınıflardan temsilci
birer üye de bulundurulur.
g) Yarışmalar, eğitim- öğretimi aksatmayacak şekilde düzenlenir.
h) Yarışmalarda derece alanlar ödüllendirilir. Başarılı öğrencilere, diğer bakanlık
kamu kurum ve kuruluşlarıyla iş birliği sonucunda sağlanan yaz kampı imkânlarından da
yararlandırılmalarında öncelik tanınır.
Beden Eğitimi, İzcilik, Müzik ve Halk Oyunları Çalışmaları
Madde 23- Öğrencilerin psikolojik ve bedensel yönden dengeli ve sağlıklı bir kişiliğe
sahip olmalarına, gelişimlerine, serbest zamanlarını değerlendirme alışkanlığı
kazanmalarına ve kendilerini ortaya koymalarına imkân sağlamak amacıyla beden eğitimi,
izcilik, müzik ve halk oyunları gibi çalışmalara yer verilir. Bu çalışmalar ilgili mevzuatına
göre yürütülür.
Yayınlar
Madde 24- Okullarda; Türk Millî Eğitiminin genel amaç ve temel ilkeleri ile sosyal
etkinliklerin amaçlarına uygun olarak öğrencilerin, Türkçe’yi doğru, güzel ve etkili
kullanma, kendilerini ifade etme, özgür, eleştirel düşünme ve iletişim kurma yeteneklerini
geliştirmesi amacıyla öğrenci kulüpleri ile toplum hizmeti çalışmalarını tanıtıcı nitelikte
duyuru, dergi, gazete ve yıllıklar çıkarılabilir.
Bu amaçla müdürün veya görevlendireceği müdür yardımcısının başkanlığında, biri
kültür dersleri öğretmeni olmak üzere iki öğretmen, ilgili sosyal etkinlikler danışman
öğretmeninden oluşan inceleme kurulu ile kulüp üyeleri arasından seçilen ve okul
yönetimince uygun görülen beş öğrenciden de seçme kurulu oluşturulur.
Millî Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi Şubat 2005-2569
92
Bu konuda aşağıdaki hususlar göz ününde bulundurulur;
a) Duyuru, dergi, gazete ve duvar gazetelerinin yazılarından okul müdürü veya
görevlendireceği bir müdür yardımcısı sorumludur. Dergilerin sahibi, okul adına dergiyi
çıkaran sosyal etkinlikler danışman öğretmeni ya da okul müdürü olabilir.
b) Okullarda bir ders yılında çıkarılacak dergi sayısı okul müdürünce belirlenir.
c) Dergi veya gazetelerin çıkarılabilmesi için gerekli kaynak, okul-aile birliğince
sağlanır.
d) Dergi veya gazetelerde yayımlanacak öğrenci yazıları, seçme kurulu ile inceleme
kurulunda, öğretmenlere ait yazılar ise inceleme kurulunda değerlendirilir.
e) Dergi ve gazetelerde yayımlanacak öğrenci yazıları, seçme kurulunca değerlendirilerek
uygun görülenler inceleme kuruluna sunulur.
f) İnceleme kurulu, seçme kurulunda değerlendirilen yazılarla öğretmenler
tarafından hazırlanan yazıları inceler. Dergi ve gazetelerde yayımlanması uygun
görülenler, inceleme kurulu kararı ile tespit edilir. İnceleme kurulunun kararları
yönetimce dosyasında saklanır.
g) İnceleme kurulunca, dergi veya gazetelerde yayımlanan yazılarda anlatım ve
yazım hatası olmamasına ve sade bir dil kullanılmasına dikkat edilir.
h) Okullarca yayınlanan dergi, gazete ve yıllıklarda yer alan yazı, resim ve
karikatürlerin birer örneği ile duvar gazetelerinin kaldırılan nüshaları, dosyalarında iki yıl
süreyle saklanır.
ı) Okul dergi ve gazetelerinde yer alacak yayınlarda;
1) Öğrencilerin Türk Bayrağı’na, vatanına, milletine, Atatürk İlke ve İnkılâplarına,
Türkiye Cumhuriyetine, demokrasi ve insan haklarına karşı duyulan sevgi, saygı ve
bağlılığını yansıtan,
2) Ülkesine, milletine ve insanlığa büyük hizmetlerde bulunmuş bilim adamı ve
sanatçıların hayat ve eserlerini tanıtan,
3) Öğrencilerin alanlarında yapacakları bilimsel, sanatsal, kültürel ve sportif
çalışmaları tanıtan,
4) Okuldan mezun olmuş ve okula hizmet etmiş önemli kişileri ve eserlerini tanıtan,
5) Okulun bulunduğu yerin tarihini, eski eserlerini, kültür değerlerini, folklorunu ve
coğrafyasını çeşitli yönleriyle tanıtan,
6) Devlet büyüklerinin okul ziyaretlerini hatırlatan,
7) Okulda sunulan tiyatro, konser veya gösterilen filmleri tanıtan,
8) Bayramlar, belirli gün ve haftalarla ilgili çalışmaları tanıtan,
9) Sınıfça veya okulca yapılan gezi, gözlem ve incelemeleri gösteren,
10) Endüstri ve teknoloji alanında ortaya çıkan gelişmeleri tanıtan,
11) Toplum hizmeti çalışmalarını yansıtan,
12) Okulla ilgili gezi, inceleme, gözlem, yıl sonu etkinlikleri, sergi, diploma törenleri
ve okulun ağaçlandırılması gibi faaliyetleri belirten,
13) Mezun öğrencilerin üst öğrenimde ve meslek hayatında gösterdikleri
başarılarını gösteren,
14) Okul kütüphanesine kazandırılan eserleri tanıtan
Resim, fotoğraf, karikatür, şiir, bilimsel ve edebî yazılarla proje çalışmalarına yer
verilir.
Şubat 2005-2569 Millî Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi
93
Gösteriler, Konferans ve Paneller
Madde 25- Öğrencilere, Türk Millî Eğitiminin genel amaç ve temel ilkelerine,
onların gelişim düzeylerine uygun öğretici, estetik duygularını güçlendiren ve güzel
sanatlara ilgilerini çeken çeşitli gösteriler düzenlenir.
Bu konuda aşağıdaki hususlar göz önünde bulundurulur;
a) Film ve gösteriler, okul müdürünce görevlendirilen bir müdür yardımcısı
başkanlığında iki öğretmenden oluşan komisyonun incelemesi sonucundaki tavsiyesi ve
okul müdürünün izni ile gösterilir.
b) Bakanlık dışındaki resmî ve özel kuruluşlarca hazırlanan film, tiyatro, konser ve
diğer sanatsal gösteriler, okul müdürlüğünce görevlendirilen alan öğretmeni, varsa eğitim
uzmanı, psikolog ve sanat eleştirmeninden oluşan komisyonca incelenir. İzlenmesinde
sakınca olmadığına ilişkin rapor, il/ilçe millî eğitim müdürünce onaylanır ve söz konusu
etkinlikler, ilgili okul müdürünün sorumluluğunda gerçekleştirilir. Okullar arası etkinlikler,
ilgili okul yöneticileri ile eğitim bölgesi koordinatör müdürünün iş birliği sonucunda
gerçekleştirilir.
c) Bu etkinliklerin hangi tür okullarda gerçekleştirileceği raporda belirtilir.
d) Okullarda ayrıca konferans, panel ve benzeri etkinliklerin yapılabilmesi için il/ilçe
millî eğitim müdürlükleri bilgilendirilir.
Tiyatro Çalışmaları
Madde 26- Türk Millî Eğitiminin genel amaçları doğrultusunda öğrencilerin millî ve
estetik duygularını güçlendirmek, güzel sanatlar alanındaki yetenek ve becerilerini
artırmak, serbest zamanlarını değerlendirmek ve okul-çevre arasındaki bağları
sağlamlaştırmak amacıyla tiyatro çalışmaları düzenlenir.
Tiyatro çalışmalarında;
a) İlköğretim okullarında skeç türü kısa oyunlara, orta öğretim kurumlarında skeç ve
daha uzun oyunlara yer verilebilir. Ders dışı zamanlarda yapılacak bu etkinliklere
öğrencilerin geniş ölçüde katılımı sağlanır.
b) Büyük oyunlar; millî bayram, önemli gün, hafta ve yıl dönümlerinde ya da ders yılı
sonunda olmak üzere en fazla iki defa gerçekleştirilir.
c) Bakanlıkça tavsiye edilmiş, öğretmen veya öğrencilerce yazılmış ya da çevrilmiş,
millî ve manevî duyguları canlı tutan, aile, vatan ve millet sevgisini yücelten; insanlık ve
doğa sevgisini kazandıran; Türkçe’nin doğru, güzel ve etkili olarak kullanıldığı öğrenci
seviyesine uygun oyunlar temsil edilir.
d) İlköğretimin 1-5 inci sınıf öğrencilerince oynanan oyunların süresi yarım saati
geçemez ve rolleri uzun oyunlar oynatılamaz.
e) Oyunlarda ağırlıklı olarak okulun öğrencilerine, istemeleri hâlinde öğretmenlerine,
diğer personeline ve velilerine de rol verilebilir. Diğer kurum ve kuruluşlarca hazırlanan
oyunlarda öğrencilerin görev alabilmeleri için velilerinden ve okul yönetiminden izin alınır.
f) Oyunlarda dekor ve kostümlerin sadeliğine ve doğallığına özen gösterilir.
g) Okullarda yabancı dille yazılmış küçük oyunlar da oynanabilir.
h) Oyunlarda ve çeşitli gösterilerde yaralayıcı, öldürücü, zehirleyici araç-gereç ve
malzemenin kullanılmamasına özen gösterilir.
ı) Oyunlar, gösteriler için oluşturulan komisyonca incelenir, oynanmasında
sakınca olmadığına ilişkin rapor okul müdürünce onaylandıktan sonra tiyatro etkinlikleri
gerçekleştirilir.
Millî Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi Şubat 2005-2569
94
Defile, Sergi ve Kermes
Madde 27- Öğrenciler, öğretim yılı içinde toplum hizmeti ve diğer derslerle ilgili
projeler kapsamında gerçekleştirdikleri çalışmaları, uygun zamanlarda okulda, çevre okul
veya eğitim bölgesindeki diğer okullarla yerel düzeyde, başka eğitim bölgesi, il/ilçedeki
okullarla ulusal ve uluslar arası düzeyde ortaklaşa düzenleyecekleri defile, sergi ve
kermes yoluyla topluma tanıtırlar.
Eğitsel değer taşıyan çalışmaların defile, sergi ve kermes yoluyla yerel ve ulusal
düzeyde tanıtılmasında aşağıdaki esaslara uyulur;
a) Okul içinde sergilenecek öğrenci kulübü ve toplum hizmeti proje çalışmaları,
sosyal etkinlikler kurulunca belirlenir. Okul içi defile ve sergiler, belirlenen bir tarihte hafta
boyunca eğitim kurumu ve çevre birlikteliğini en üst düzeyde sağlayacak biçimde
düzenlenir.
b) Düzenlenecek defile, sergi ve kermeslerde, yakın okullar iş birliği içinde çalışırlar.
c) Eğitim bölgesinde öğrenci, öğretmen ve çevre etkileşiminin en üst düzeye