T.C.
MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI
Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü
HALK EĞİTİMİ MERKEZLERİ
ELSANATLARI
(AHŞAP BOYAMA)
KURS PROGRAMI
GİRİŞ
Ağaçtan hazırlanan eşyalar üzerinde yapılan boya, cila, vernik işlemlerinin tümüne ÜST YÜZEY İŞLEMLERİ (ahşap boyama) adı verilir. Oldukça geniş bir çalışma alanını kaplar.
Ahşap eşyaların güzelleştirilmesi ve dış etkilerden korunması amacı ile yapılan boyama, özellikle de vernikleme M.Ö. 200 Yılında Çin Han devrinde bulunmuştur. O zamana ait çalışmalar, üst yüzey işlemleri yönünden oldukça yüksek bir düzeyi belirler. M.Ö. yapılan ahşap boyamalarında en çok kırmızı ve siyah renkler kullanılmıştır.
16.yy da ahşap boyama sanatı hakkındaki ilk bilgiler Avrupaya ulaştığında büyük ilgi görmüş, başta İtalya olmak üzere Hollanda, İngiltere gibi birçok Avrupa ülkesinde geniş bir kesim tarafından çalışılmıştır. Mobilyaların boyanması ve üzerlerine resimler yapılarak süslenmesi ilk defa İtalya da moda olmuştur. Boyalı ve süslemeli mobilya modası hızla yayılmıştır.
Ahşap boyamada üst yüzey işlemlerinin gelişip zenginleşmesi bu alanda aralıksız ve yoğun araştırmaların sürdüğünü gösterir. Her yeni buluş, ahşap boyama endüstrisine yeni gereçler kazandırmaktadır. Ahşap boyama sanatı günümüzde bütün dünyada uygulanılan bir sanat dalıdır. Yine başta İtalya olmak üzere Amerika, İngiltere, Fransa, hatta Afrika’da da sayısız ahşap boyama sanatçıları sanatlarını bütün insanlarla paylaşmaktadırlar.
Bir çok kişinin ilgi odağı olan ahşap boyama sanatının gerek zevkli bir uğraş gerekse aile ekonomisine katkı sağlaması nedeniyle gelişip yaygınlaşmasını sağlamak gerekmektedir. Ahşap boyama eğitimin sağlanması için Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğüne bağlı Halk Eğitim Merkezlerinde ahşap boyama kurslarının uygulamaya konması planlanmıştır. Bu Kurs programı teorik ve uygulamalı olarak toplam 200 ders saati olarak hazırlanmıştır. Kurs öncelikle ahşap boyama branşındaki öğretmen ya da usta öğreticiler tarafından yürütülecektir.
Kursiyerler; Yaygın Eğitim Kurumları Yönetmeliğinin 101. maddesi kapsamına giren kursa kabul özelliklerini"
a) T.C. vatandaşı olmak koşulu aranır (Yabancı uyruklu olanlar için valilik izni gerekir).
b) Yaygın eğitim etkinliklerinden yararlanmak için yaş sınırı yoktur. Ancak ilköğrenim çağında bulunanlar devam ettikleri öğrenim kurumlarının öğrenime kapalı olduğu sürelerde etkinliklere katılabilirler. Belirli yaş ve eğitim düzeyi programın özelliğine göre gerektiğinde aranır."
taşır nitelikte olmalıdır.
Programın uygulanmasında kursiyerlerin eğitim düzeyleri, ilgi ve gereksinimleri, çevre koşulları gibi etmenler dikkate alınarak, gerektiğinde vatandaşlık bilgisi, girişimcilik, çevre sağlığı, ilk yardım, insan hakları ve demokrasi, gibi destek konulara da yer verilecektir. Kurslar, Halk Eğitim Merkezlerinde yürütülecek, olanaklar ölçüsünde çevredeki konuyla ilgili tüm kurum, kuruluş ve işletmelerde uygulamalı eğitim yaptırılacaktır.
1. Öğretim ortamı, çevre olanakları ve kursiyerlerin seviyeleri dikkate alınarak gerektiğinde konuların işleniş sıraları ve konulara ayrılan süreler değiştirilebilir.
2. Dersin işleniş sürecinde konuların özelliğine uygun öğretim yöntem ve teknikleri kullanılır.
3. Teorik ve uygulamalı konular birbirine paralel olarak yürütülür.
4. Kursta verilen bilgilerin kalıcı olabilmesi için; olanaklar ölçüsünde güncel gelişimlerin takip edilip, bunların sınıfta konuşularak tartışılması sağlanır.
5. Konuların işlenişinde, ilgi çekmek ve kalıcılığı sağlamak amacıyla görsel, işitsel eğitim araçlarından yararlanılır.
6. Becerilerin öğretiminde öğretmen, birim zamanda birim işi, önce kendisi yaparak gösterir. Daha sonra kursiyerlerin de aynı işi yapmalarını sağlar.
7. Kursiyerler öğrenilen bilgilerin kurs içinde ve dışında kullanılması için yönlendirilir.
8. Programın içeriğini genel amaçlar, özel amaçlar ve konular oluşturmaktadır.Konuların işlenmesinde kursiyerlerin eğitim seviyeleri ve gereksinmeleri göz önünde tutularak, mesleki gelişimlerinin yanı sıra meslek ahlakı ve meslek kültürü de kazandırılır.
9. Programın sonunda öğretmene yol göstermek amacıyla,işlenen konunun amacına yönelik örnek işleniş ve ölçme soruları verilmiştir. Öğretmen, bunu değiştirerek geliştirebilir.
GENEL AMAÇLAR
Bu program kursiyerlerin;
1. Mesleği ilgili teknolojik gelişmeleri takip etmelerini,
2. Ahşap boyamanın kültürümüzdeki önemi ve yerini öğrenmelerini,
3. Ahşap boyamanın yaygınlaşmasını ve kalıcılığını sağlamalarını,
4. Meslek alanlarına yönelik girişimcilik ruhunu kazanmalarını,
5.Verilen örnek tekniklerden yola çıkarak kendi zevklerini yansıtan çalışmalar yapabilmelerini,
6.Dikkatli ve özenli çalışmanın yanında zaman ve enerji ve kaynaklarını iyi kullanarak ekonomik olma alışkanlığını kazanmalarını,
7.Çalışmalarında iş ahlakına ve iş güvenliği kurallarına uymayı alışkanlık haline getirmelerini,
amaçlamaktadır.
KONU DAĞILIM TABLOSU
|
KONULAR |
SÜRE (SAAT) |
|
A. AHŞAP BOYAMA HAKKINDA GENEL BİLGİ |
6 |
|
B. AHŞAP BOYAMA TEKNİKLERİ |
30 |
|
C. AHŞAP BOYAMA TEKNİKLERİNİN ÖZELLİKLERİ |
10 |
|
D. GENEL RENK BİLGİSİ |
2 |
|
E. AHŞAP BOYAMA YAPMA |
152 |
|
TOPLAM |
200 |
ÖZEL AMAÇLAR
Programı başarı ile tamamlayan öğrenci ;
1. Ahşap boyama sanatının tarih sürecinde geçirdiği evreleri kavrar.
2. Ahşap boyama tekniklerini sınıflandırır.
3. Ahşap boyama için gerekli araç- gereçlerin özelliklerini kavrar.
4. Temel tekniklerden biri olan klasik çatlatmayı objelere uyarlar.
5. Antik çatlatmayı objelere uyarlar.
6. Antik eskitmeyi objelere uyarlar.
7. Dekopaj tekniğini objelere uyarlar.
8. Transfer tekniğini objelere uyarlar.
9. One strong tekniğini objelere uyarlar.
10. Klasik çatlatma tekniğinin yapım özelliklerini kavrar.
11. Antik çatlatma tekniğinin yapım özelliğini kavrar.
12. Antik eskitme tekniğinin yapım özelliğini kavrar.
13. Ceviz, boya, mum, ayakkabı boyası, yaldız eskitme tekniğinin yapım özelliğini kavrar.
14. Dekopaj tekniğinin yapım özelliğini kavrar
15. Transfer tekniğinin yapım özelliğini kavrar.
16. Van Stronk tekniğinin yapım özelliğini kavrar.
17. Resim çatlatma, peçete ve parşömen doku çatlatma tekniğinin yapım özelliğini kavrar.
18. Gomalak, deri doku, kağıt ve mozaik çatlatma tekniğinin yapım özelliğini kavrar.
19. Renk teorilerini tanır.
20. Kontrast renkleri tanır.
21. Armoni kurallarını tanır.
22. Renk komposizyonlarını tanır.
23. Araç gereçleri özelliğine göre kullanır.
24. Modülasyon yapar.
25. Zımpara yapar.
26. Vernikleme yapar.
27. Gözenek doldurur.
28. Zımpara ile parlatır.
KONULARIN AÇILIMI
A. AHŞAP BOYAMA HAKKINDA GENEL BİLGİ
1. Tanımı, tarihçesi ve önemi
2. Ahşap boyamayı sınıflandırma
3. Ahşap boyamada kullanılan araç gereçler
B. AHŞAP BOYAMADA TEMEL TEKNİKLER
1. Çatlatma Tekniği
2. Eskitme Tekniği
3. Dekopaj Tekniği
4. Transfer Tekniği
C. AHŞAP BOYAMA ÇEŞİTLERİ ve ÖZELLİKLERİ
1. Klasik çatlatma
2. Antik çatlatma
3. Antik eskitme
4. Ceviz eskitme
5. Boya eskitme
6. Mum eskitme
7. Ayakkabı boyası eskitme
8. Yaldız eskitme
9. Dekopaj
10. Transfer
11. Resim çatlatma
12. Peçete doku
13. Parşömen doku
14. Gomalak
15. Deri doku
16. Varak
17. Kağıt mozaik
Ç. GENEL RENK BİLGİSİ
1.Renk teorileri
2.Kontrast renkler
3.Armoni kuralları
4.Renk kompozisyonu
5.Modülasyon
D. AHŞAP BOYAMA YAPMA
1.KULLANILAN ARAÇ GEREÇLER
a. Araçlar
1.Çeşitli kitap ve desenler
2.Tekniğe uygun çeşitli fırçalar
3.Sünger
4.Boya kapları
5.Çeşitli şablonlar
b. Gereçler
1.Tekniğe uygun medefeden ve ağaçtan çeşitli objeler
2. boyalar (sentetik ve su bazlı, metalik yaldız boyalar
3. Sünger
4. Sünger fırça
5. Zımpara
6. Vernik
7. Tiner
8. Çatlatma vernikleri
9. Dekopaj tutkalı
2. ZIMPARA YAPMA
1. Ham objeyi ağacın dokusu yönünde zımparalama
2. Zımparalanarak zemin boyası sürülen objeye 2. Zımparalama
3. AHŞAP ÇALIŞMALARININ TEMİZLİĞİ
1. Zımparalama tamamlanınca kirli atıklar alınır
2. Nemli temiz bez ile yüzey silinir
3. Güderi ile kurutulur.
4. AHŞAP EŞYALARIN KORUNMASI
1.Vernikleme
2. Gözenek doldurma
3. Vernik sürme
4. Zımparalama parlatma
Dersin Adı : Ahşap boyama sanatı
Konu : Ahşap boyama teknikleri
Süre : 4 Ders saati
Yöntem ve teknikler : Anlatım, soru- cevap, demonstrasyon
Araç -Gereçler : Ahşap teknikleri ile ilgili çeşitli örnekler,dergi
ve kataloglar çeşitli modeller
Amaç
: Çeşitli teknikleri obje üzerinde uyarlar (klasik çatlatma,Antik çatlatma,dekopaj,transfer vs)
ÖĞRETME VE ÖĞRENME ETKİNLİKLERİ
Bu etkinlikler ahşap sanatına uygun çeşitli teknikleri uygulama konusuna
yönelik öneriler biçiminde hazırlanmıştır. Öğretmen bunları teknik doğrultusunda uygular. Ayrıca kursiyerlerin düzeyi, konunun özelliği ve olanaklara göre aynı amaca yönelik başka etkinlikler de düzenleyebilir. Öğretmen söz konusu bilgi, beceri ve tutumları kursiyerlere kazandırmak için amaç ve konuların düzey ve özelliğine göre tartışma rol oynama, örnek olay, problem çözme ,beyin fırtınası gezi gözlem, gösteri, gösterip yaptırma, soru- cevap, görüşme gibi yöntem ve teknikleri kullanabilir
Öğretmen , Ahşap teknikleri nelerdir ? “ sorularını yöneltir ve yeter sayıda kursiyere söz vererek tartışma ortamı açar “ Ahşap boyamada tekniklerin uygulanacağı objelerin uygun olarak seçilmesine özen gösterildiği takdirde, her yönüyle başarılı çalışmaların ortaya çıkacağını belirterek “ kursiyerleri güdüler. Öğretmen, dersin amacı “ tekniklere uygun çalışmalar oluşturma” diyerek başlar ve daha önce hazırlanmış örnek objeler üzerinde tekniklerin nasıl uygulanacağını anlatarak gösterir,ahşap boyama tekniklerinin özelliklerini ve ayrıntılarını anlamalarını sağlar .
Tekniklerin objeler üzerinde uygulanmasında ortaya çıkan farklılıkların neler
olduğunu örneğin sadece ahşap bir obje üzerine uygulanması gereken bir tekniğin medefe üzerine uygulanamayacağını vb. teknik özellikleri görmelerini ister.
Kursiyerlere konuyla ilgili anlaşılmayan kısım olup olmadığını sorar gerekirse konuyu tekrar eder.Öğretmen, konuyla ilgili kritik davranışları içerecek şekilde kursiyerlere sorular sorarak cevaplandırmalarını ister.
Kursiyerlere gelecek ders, ahşap boyamada klasik çatlatma tekniğini işleyeceğiz , bu nedenle ders için gerekli hazırlıkları yaparak gelmelerini söyler.
DEĞERLENDİRME ETKİNLİKLERİ
Değerlendirme etkinlikleri, kursiyerlerin amaçlarla edinecekleri bilgi, beceri, tutumlara ne derece ulaştıklarının belirlemesine yönelik olmalıdır. Öğretmen amaçlara yönelik olarak , kursiyerin yorum yapacağı kavrama, uygulama, analiz, sentez düzeyinde yeni ve özgün sorularla bu bölümde önerilen ölçme etkinliklerini zenginleştirir.
Öğretmen, kursiyerleri değerlendirirken ölçme sonuçlarıyla birlikte kursiyerlerin; sınıf içi etkinliklere katılımı, bilimsel tutum ve davranışları, gözlem yapma, araştırma-inceleme , bilimsel düşünme, sahip oldukları sergiledikleri düşünce zenginlikleri, sorumluluk alma, ekip çalışmalarına yatkınlıkları, edindiği bilgi ve bulguları paylaşabilme vb. Özelliklerini de göz önüne alarak başarıları hakkında karar verir.
1.Klasik çatlatma tekniğinin işlem basamaklarını sıralayınız.
2.Klasik çatlamanın tekniğine uygun olarak çalışılmasının avantajları nelerdir?